امروز جمعه  29 دی 1396
تعداد بازدید : 663 - تاریخ خبر : 1396/08/20 - 02:06
مستند، تصویر یک ملت است

تولید بیش از پنجاه هزار دقیقه برنامه مستند، تهیه مجموعه های مختلف و 23 سال کار با تلویزیون را در کارنامه خود دارد. زیباشناسی در آثار مستند را اصلی مهم دانسته و ایران را بهشت مستندسازان می شمارد. وی سینما و تلویزیون را متمایز دانسته و خلق زیبایی در تلویزیون و نمایش زوایای پنهان اجتماعی را در سینما، اصلی مهم در تولیدات خود می داند. فرید بر این باور است که مستند، تصویر یک ملت است و با تولید آن می توان تمامی زوایای پیدا و پنهان مرزهای جغرافیایی و مردم آن را شناخت.

علیرضا فرید مستندسازی صاحب سبک به شمار می رود. در «راهنمای سفر به ایران » با وارد کردن توریست های خارجی تلاش می کند تا از نگاهی بیرونی به پهناور گسترده ایران را طی کند.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی سیما؛ در «سیما گپ» این هفته با علیرضا فرید به گفت وگو نشستیم.

 

*** در ابتدا از زندگی شخصی و کاری خود برایمان بگویید:

سال 1351 در تهران متولد و دیپلم ریاضی و فیزیک را از دبیرستان البرز گرفتم. به علت علاقه به رشته هنر و فیلم سازی در دانشگاه سوره رشته کارگردانی را خواندم. در دوران تحصیل فیلم های تبلیغاتی می ساختم و با پول آن فیلم های کوتاه تهیه می کردم. فیمنامه نویسی عرصه دیگری بود که در آن وارد شدم. از سال 1375 وارد کار ساخت فیلم در سازمان صدا و سیما شدم و یک سری مجموعه های مستند ساختم. اولین مجموعه که کار کردم «امید» نام داشت و برای شبکه یک ساختم.

پس از آن تعداد زیادی مجموعه برای شبکه های مختلف ساختم و در کنار آن تعداد زیادی هم ویدیو کلیپ، آنونس و تیزر نیز کار کردم. اواخر دهه 70 طبق سیاستی که سازمان داشت مجموعه های بزرگ مستند با پروداکشن های بزرگ و بودجه های مناسب کلید خورد. در این دوران توانستم کارهای خوبی در زمینه مستند تولید کنم. اولین کار جدی «آواها و نواهای پهلوانی» بود که در سال 1378 ، در 15 قسمت برای شبکه یک ساخته شد. مجموعه موفقی که تاریخ 7هزار ساله پهلوانی در ایران را روایت می کرد. این ورزش را می توان از معدود ورزش هایی دانست که در آن موسیقی و ادبیات جاری است. حتی در معماری زورخانه ها و ابزار و ادوات ورزش زورخانه ای هم می توان فلسفه یافت. این مجموعه، جوایز زیادی در داخل و خارج کشور کسب کرد. مجموعه «اسب» با موضوع اسب های اصیل ایرانی، مستند «سفر» با نگاهی به مقوله گردشگری و «راهنمای سفر به ایران» از جمله مستندهایی بود که در داخل کشور تولید شد.

پس از آن به سفارش سازمان مستندهایی در خارج کشور نیز ساختم که از آنها می توان به «حلقه وصل» و «آن سفر کرده» اشاره کرد. مستند «آن سفر کرده» در کشور ترکیه با همکاری وزارت فرهنگ این کشور در مورد زندگی مولانا در سیزده قسمت برای شبکه یک ساخته شد. به طور کلی در طی این سال ها بیش از 25 مجموعه مستند و سریال و فیلم بلند سینمایی را کار کرده ام.

 

*** ایده‌هایتان بیشتر در چه فضایی شکل می گیرد و تولید می شود؟

در بسیاری مواقع طرح کار را در اختیار تهیه کننده دیگری قرار می دهم و گه گاه مستقیما طرح را در اختیار تلویزیون قرار می دهم. در مورد تولید مستند بیشتر علاقمند هستم تا زیبایی های محیط را به تصویر درآورم.

اعتقاد دارم به اندازه کافی مشکلات و نازیبایی توسط دیگران بازگو می شود، بنابراین خود را موظف می دانم از زیبایی ها بگویم. مخصوصا باید توجه داشت تلویزیون رسانه ای همگانی است و باید در جهت آرامش بخشی به جامعه قدم های مهمی بردارد.

در سینما می توان از مشکلات و معضلات سخن گفت چرا که مخاطب آن قادر به انتخاب است. اما بیننده تلویزیون تنها می تواند کانال را عوض کند. پس به یک تقسیم کلی در کارهایم رسیدم؛ خلق زیبایی در تلویزیون و بیان زوایای پنهان اجتماعی در سینما.

 

*** آیا صرفا داشتن تحصیلات آکادمیک و یا تجربه فیلم سازی را برای ساخت یک مستند کافی می دانید؟

خیر. در تولیدات سینمایی و مستند دو جهان بینی مختلف وجود دارد. چرا که اساسا با دو جهان گوناگون مواجه می شویم. اولی فضای درام و نمایش و دیگری واقعیت و رئال. مستند با جهان فکر و اندیشه سروکار دارد و مقوله ای جدی است. امروزه شاهد تولید و پخش مستندهایی هستیم که عامل تحولات عظیم جهانی می شوند. الیور استون به عنوان فیلمساز موفقی شناخته می شود. مستند ده قسمتی «تاریخ نگفته امریکا»ی او موج عظیمی در جامعه امریکا و جهان ایجاد کرد.

از آنجا که یک مستندساز به حوزه احساسات مخاطبان خود  نفوذ می کند؛ نیازمند مطالعه، تجربه و حساسیت زیادی است.

 

*** به نظر شما مستندسازان جوان باید چه الزاماتی را رعایت کنند؟

اولا جریان فیلم سازی در دنیا فرمول بردار نیست. در مستند سازی پیش از هر چیز پژوهش اهمیت دارد. تا زمانی که مستندساز اطلاعات و سواد حوزه مورد نظر را نداشته باشد، راه به جایی نخواهد برد. باید ابتدا در مورد موضوع شناخت پیداکند و بعد به تولید مستند فکر کند.

 

*** شما اکنون کارگردانی دو برنامه «شما و سیما» و مستند «راهنمای سفر به ایران» را روی آنتن دارید درباره این دو برنامه بفرمایید؟

«راهنمای سفر به ایران» مجموعه ای مستند به سفارش شبکه سحر انگلیسی است و برای مردم اروپا و امریکا ساخته شد. به همین دلیل یک زوج انگلیسی ـ ایرانی را به عنوان راوی انتخاب کردیم. از دلایل انتخاب این زوج فضاسازی رسانه ها علیه ایران و عدم آشنایی مردم اروپا و امریکا نسبت به عقاید، باورهای مردم و سرزمین ما بود.

به طور کلی بسیاری از مردم غرب تصورات نادرستی از کشور ما دارند، حتی بعضا ما را با کشورهایی همچون عراق اشتباه می گیرند. این زوج انگلیسی با سفر به دور ایران از یک سو راوی داستانی از مناظر بدیع طبیعت کشورمان شدند و از سوی دیگر از جاذبه های مدرن شهرهای بزرگمان سخن گفتند.

اما در مورد برنامه «شما و سیما» باید بگویم. با توجه به نام برنامه باید دو موضوع مخاطب و سیما در کار برجسته می شد. متاسفانه در طول سال ها تنها موضوع سیما مطرح بود بنابراین از لحظه ای که کار را برعهده گرفتم، نظرات و صدای مخاطب مورد سیما نیز گنجانده شد.

من خود را از مدافعان و منتقدان سرسخت تلویزیون می دانم به همین جهت تصور می کنم تلویزیون نسبت به خودش کم لطف شده است. امروزه ساعت ها در زمینه فوتبال و سینما و ... برنامه تولید می شود و روی آنتن شبکه های مختلف می رود اما زمانی که پای برنامه های شبکه های متعدد به میان می آید دیگر کاری دیده نمی شود. در سفرهای خارجی شبکه های تلویزیونی را که نگاه می کنیم تولیدات چندانی ندارند. به عنوان مثال میلان ایتالیا 34 شبکه شهری داشت که در تمام آنها تنها تبلیغات دیده می شود.

در تمامی شبکه های سیمای جمهوری اسامی صدها و هزاران برنامه در زمینه های گوناگون و به صورت تخصصی تولید می شود. ما از بزرگ ترین سریال سازهای جهان محسوب می شویم. از نظر تولید فیلم های سینمایی جزء شش کشور اول جهان هستیم. اما در زمینه عرضه و تبلیغ و فروش برنامه در بازارهای بین المللی مشکلات اساسی داریم. در برنامه «شما و سیما» سعی کرده ایم، رفرم های جدیدی را برای معرفی بهتر برنامه های تلویزیون ایجاد کنیم. به نظر من به علت تنوع تولیدات شبکه های سیما این برنامه باید هر روز در جدول پخش جای داده شود.

 

*** نقش شبکه مستند را برای مستد سازان چگونه ارزیابی می کنید؟

شبکه مستند کاملا مهجور واقع شده در صورتی که شبکه ای ارزشمند است و ارتقاء سطح آگاهی و فرهنگ رسالت اصلی این شبکه باید در نظر گرفته شود. مهمترین مشکل این شبکه بودجه برنامه سازی است. از دیگر اقتضائات تولید در هر شبکه جذب اسپانسر است که متاسفانه شبکه مستند از آن بی بهره است.

در سال های اخیر علاقمندی به برنامه های مستند در عامه مردم شدت یافته است و به جرات می گویم «ایران بهشت مستند سازهای جهان» است سرزمینی با قدمت چند هزار ساله و مناظر طبیعی و بکر که به مستند ساز انگیزه تولید کارهایی ارزنده را می دهد.

انتهای پیام/ن

امتیاز شما

نظر شما
کد بالا را وارد کنید:
نظر های بازدیدکنندگان
 

با فیلم های سینمایی و تلویزیونی شبکه های سیما در روزهای پایان هفته پنج‌شنبه و جمعه  21 و 22 دی‌ماه، همراه باشید.

برنامه دعای ندبه این هفته از شهرستان خفر از توابع استان فارس از شبکه یک پخش می شود.

مجموعه برنامه «متن، حاشیه»، با موضوع تهدیدها و آسیب های فضای مجازی، سه شنبه 19 دی ماه ساعت 19:40 روانه آنتن شبکه سه سیما می شود .   

مجموعه 12 قسمتی « لئوناردو » از روز سه شنبه 19 دی ماه  به روی آنتن شبکه چهار سیما می رود.

سری جدید مستند «سعادتمندان» از پنجشنبه 21 دی ماه به روی آنتن شبکه قرآن و معارف سیما می رود.

کارگردان سریال «هوش سیاه»، تلویزیون را رسانه‌ای قصه‌گو می‌داند و برهمین مبنا معتقد است که سریال‌ها در ارتقا سطح کیفی شبکه‌های سیما نقش اساسی دارند.

مونا فرجاد و افشین هاشمی سه شنبه 19 دی ماه میهمان بخش «نمایشخانه»، «مهمانخانه» می شوند.

برنامه «۵۷»  سه شنبه 19 دی ماه با موضوع بررسی آثار منتخب جشنواره مردمی فیلم عمار ساعت21:15 برروی آنتن شبکه پنج سیما می رود.

«زنگ پنجم» عنوان برنامه ای زنده از گروه تهران و شهروندی شبکه پنج سیماست که از شنبه 23 دی ماه ساعت 16 برروی آنتن می رود.

در برنامه امروز«سیمای خانواده» که حدود ساعت 30 : 12 دقیقه به صورت زنده پخش می شود، نکاتی درباره نگهداری و استفاده بهینه از پوشاک پخش می شود.

اولین قسمت سریال کره ای «وضعیت اضطراری» از شنبه 23 دیماه ساعت 19 بر روی آنتن شبکه پنج سیما می رود.

حجت الاسلام قرائتی در برنامه این هفته «درس هایی از قرآن»درباره درس ومعلم خوب صحبت می کنند.

مدافع و منتقد برنامه جامع مشترک (برجام) امشب ۲۷ دی در برنامه «ثریا» رو در روی یکدیگر می نشینند.

در روزهای پایانی هفته و همچنین آخرین روزهای دی ماه همراه با فیلم های سینمایی شبکه های سیما از تلاش یک سرباز وظیفه برای آگاهی نیروهای انقلابی از تصمیم ساواک در «فرار» تا تلاش یک پدر معتاد برای برآورده کردن خواسته دخترش در «تلسکوپ» باشید.

در برنامه امروز «فرمول یک» طبق چهارشنبه هر هفته جشن تولد یکی از چهره های نام آشنا برگزار می شود.

 

کارگردان سریال «هوش سیاه»، تلویزیون را رسانه‌ای قصه‌گو می‌داند و برهمین مبنا معتقد است که سریال‌ها در ارتقا سطح کیفی شبکه‌های سیما نقش اساسی دارند.

برنامه «۵۷»  سه شنبه 19 دی ماه با موضوع بررسی آثار منتخب جشنواره مردمی فیلم عمار ساعت21:15 برروی آنتن شبکه پنج سیما می رود.

مجموعه برنامه «متن، حاشیه»، با موضوع تهدیدها و آسیب های فضای مجازی، سه شنبه 19 دی ماه ساعت 19:40 روانه آنتن شبکه سه سیما می شود .   

مونا فرجاد و افشین هاشمی سه شنبه 19 دی ماه میهمان بخش «نمایشخانه»، «مهمانخانه» می شوند.

مجموعه 12 قسمتی « لئوناردو » از روز سه شنبه 19 دی ماه  به روی آنتن شبکه چهار سیما می رود.

سری جدید مستند «سعادتمندان» از پنجشنبه 21 دی ماه به روی آنتن شبکه قرآن و معارف سیما می رود.

سریال جدید کره ای «وضعیت اضطراری» از شنبه 23 دیماه ساعت 19 بر روی آنتن شبکه پنج سیما می رود.

برنامه تلویزیونی «جهان آرا» یکشنبه شب 17 دی ماه با حضور نائب رئیس مجلس شورای اسلامی و با موضوع ریشه یابی آشوب های اخیر و رسالت خانه ملت در قبال کشور و مردم، از شبکه افق پخش شد.

مستند «یک روز با رئیس‌جمهور» به مناسبت اولین سالگرد درگذشت آیت‌الله اکبر هاشمی رفسنجانی  18 دی ساعت 21 از شبکه مستند سیما پخش می‌شود.

سری جدید مجموعه انیمیشن «نظر شما چیه؟» به کارگردانی محمد رضا عابدی در 26 قسمت 4 دقیقه ای با تکنیک عروسکی تک فریم در حال تولید می باشد.

مدیر گروه انیمیشن دانشگاه تربیت مدرس با اشاره به اینکه «مهم‌ترین زیرساخت انیمیشن ما که نیروی مناسب کار است، توسط بخش آموزش به خوبی آماده شده» گفت: در حال حاضر مشکل عمده دراین حوزه بحث بودجه است.

مرکز پویانمایی صبا وابسته به سازمان صدا و سیما بزرگ ترین مرکز تهیه و تولید انیمیشن در ایران است که در سال 1374 با عنوان شرکت فرهنگی هنری صبا و به پیشنهاد رئیس وقت سازمان صدا و سیما دکتر علی لاریجانی با ادغام گروه های انیمیشن سیما و نیز جذب نیروهای متخصص تأسیس شد تا با تولید آثار متنوع انیمیشن، پاسخگوی نیازهای سازمان و نیز علاقمندان هنر انیمیشن باشد.

 

اسماعیل عفیفه تهیه کننده با سابقه تلویزیون از نقش کلیدی تولید آثار نمایشی در جذب مخاطب و ضرورت برگزاری جشنواره تلویزیون سخن گفت.

 

«طبیعت 360 درجه» به مناسبت 29 دی ماه؛ روز ملی هوای پاک با حضور کارشناسان مختلف به بررسی آلودگی هوا، دلایل و پیشامدهای ناشی از آن خواهد پرداخت.

در برنامه «دستپخت» گروه های آشپزی در رقابت با هم قرار می گیرند و برای طبخ غذاهای بین المللی مسابقه می دهند.

نهمین قسمت مجموعه مستند «نهالی برای فردا» با موضوع هدایت تحصیلی، چهارشنبه 27 دی از شبکه افق پخش می شود.

در برنامه امشب «دستپخت» که حدود ساعت 30 : 19 دقیقه پخش می شود، گروه هفتم از شرکت کنندگان در رقابت 3 روزه آشپزی، برای طبخ غذاهای بین المللی مسابقه می دهند.

سحر مصیبی و الهه منصوریان کارگردان و بازیگر مستند بلند «صفر تا سکو» میهمان این هفته برنامه «پنجره‌ها» هستند.

مستند «سبز، سپید، سرخ» با موضوع تغییر و تحول و تکامل نمادهای پرچم ایران در طول دوره های مختلف تاریخی، چهارشنبه 27 دی از شبکه افق پخش خواهد شد.

در پی تعلیق مجدد تحریم های هسته ای ایران با تلاش رئیس جمهور آمریکا، در برنامه این هفته «گزارش هفتگی» واکنش ایران و سایر کشورها به این تصمیم و آینده برجام نقد و بررسی می شود.

مدافع و منتقد برنامه جامع مشترک (برجام) امشب ۲۷ دی در برنامه «ثریا» رو در روی یکدیگر می نشینند.

یکصد و سیزدهمین قسمت برنامه «چوب خط» به تمهیدات دولتمردان در بودجه 97 برای پرداخت بدهی به پیمانکاران می پردازد.

مستند «دکوپاژ» با موضوع زندگی و آثار مسعود جعفری جوزانی، چهارشنبه 27 دی از شبکه افق پخش می شود.

سریال «قصه های جزیره» از جمعه، 29 دی ماه از شبکه امید پخش می شود.

برنامه «درس هایی از قرآن» این هفته با موضوع تحصیلی برای کسب علم یا اخذ مدرک می پردازد.

در برنامه امروز چهارشنبه «آفتاب شرقی» که حدود ساعت 12 به صورت زنده پخش می شود، حجت الاسلام دهقانی نیا برخی دیگر از مسئولیت ها و وظایف و حقوقی که همسران در خانواده دارند بیان می کنند.

برنامه «نسخه»  امروز چهارشنبه با حضور دکتر داوود یادگاری نیا متخصص بیماری های عفونی درباره آنفولانزا صحبت می کند.

 

تمامی حقوق این وب سایت به معاونت سیما تعلق دارد