امروز شنبه  29 تير 1398
تعداد بازدید : 186 - تاریخ خبر : 1398/02/25 - 14:20
حبیب الله بابایی در برنامه «ضیافت» مطرح کرد:
تمدن پژوهان نمی‌توانند از مساله های جهان اسلام شانه خالی کنند

هفتمین برنامه «ضیافت» به موضوع «فهم تمدنی قرآن» اختصاص داشت که با اجرا و سردبیری دکتر مالک شجاعی، عضو هیات علمی پژوهشکده علوم انسانی و مطالعات فرهنگی و با حضور حجت الاسلام حبیب الله بابایی عضو پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی سه شنبه شب 24 اردیبهشت ماه از شبکه چهار سیما روی آنتن رفت.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی سیما؛ حجت الاسلام حبیب الله بابایی تمدن پژوه و عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در توضیح اینکه فهم تمدنی قرآن چیست، گفت: در ابتدا باید مشخص شود فهم تمدنی از قرآن چه چیزهایی نیست و به همین دلیل این فهم را به برون متنی و درون متنی تفکیک می کنم. ما در پی این نیستیم که قرآن را همچون مساله ای که امروز در فضای مدرن جامعه بشری مطرح شده، در نظر بگیریم و بخواهیم قرآن را نیز مدرن نشان دهیم. فهم تمدنی یک عبارت تصنعی نیست که با واژگان بازی کنیم و آن چیزی که مورد توجه و تمرکز است، نگاهی برون و درون متنی است. وقتی نگاه مان برون متنی است یعنی آموزه های قرآن در وهله دوم قرار می گیرد و قرآن را به عنوان یک فکت تمدنی در نظر می گیریم. این در حالی است که قرآن به مثابه یک متن تغییرات بزرگی را در گذشته تاریخ اسلام ایجاد کرده است که این همان فهم تمدنی قرآن است.
وی افزود: نگاه تاریخی نشان می دهد آنچه مایه هویت مسلمانان در پهنای تاریخی شده است متن قرآن است که از بالکان تا بنگال ارزش های مشترک، زبان مشترک و چالش هایی را به وجود آورده است.
بابایی درباره نگاه درون متنی نیز توضیح داد: فهم تمدنی در پی این است که به گونه ای قرآن را فهم کند که بتواند به نیازهای انباشته جامعه امروز انسان معاصر پاسخ نظام مندی بدهد و دوم اینکه در جامعه امروزی انسان معاصر بتواند پاسخ های متراکم به نیازهای انباشته دهد. قرآن در این تعریف تمدن را نیکی ها و خیرات بشری معرفی می کند و فهم تمدنی قصد دارد الگو و زمینه های این خیرات را نشان دهد و در پی ایجاد یک جامعه توحیدی به جامعه ای متراکم توحیدی است. بنابراین به صورت کلی، فهم تمدنی قرآن شامل فهم جامع از قرآن برای تحقق جامعه آموزه های دینی شمرده می شود.
وی در پاسخ به اینکه در قرآن چه مفاهیم و دلالت های تمدنی وجود دارد، گفت: باید استنتاق تمدنی از قرآن را جدی بگیریم و منظورم این است که اساساً ما و دیگرانی که هوس فهم تمدنی داریم، باید معلوم کنیم چه دغدغه و هدفی داریم که می خواهیم عینک تمدن به چشم بزنیم و چه نیازی را می خواهیم رفع کنیم. تلقی من این است که این فهم، در فرآیند تاریخ تکامل انسانی، معرفت و دانش یافته است و باعث می شود انسان در استنتاق های قرآنی خود شبکه ای تر فکر کند و نگاه های کلان و جامع اش پخته تر شود.
این تمدن پژوه، رصدهای تمدنی در اعماق قرآن را به دور از اخلاق دانست و گفت: ما تمدن پژوهان در مطالعاتی که داریم همیشه در هر جلسه و بحثی به این اذعان می کنیم که اساساً قرآن خیلی بزرگتر از آن است که بتوانیم لایه ها و متون معنایی آن را سیر کنیم اما اگر بخواهیم به سمت قرآن برویم و بخواهیم فهم را بیان کنیم، باید دو مسیر را تفکیک کنیم که به ما دو نظام معرفتی را ارایه می کند.
وی در ادامه این بحث توضیح داد: مسیر اول؛ به دنبال واژگان یا مفاهیمی در قرآن هستیم که شبیه موضوع تمدن در ادبیات اجتماعی امروز است. در این مسیر با انبوهی از الفاظ روبرو می شویم که هر کدام می تواند گوشه ای از پازل تمدنی را حل کند. در این رویه باید رویکرد تمدنی داشته باشید که بر اساس آن، همه واژگان قرآن را از منظر و رویکرد تمدنی بررسی می کنید و در این صورت مشخص می شود که قرآن چه وزن تمدنی برای جامعه امروز و ایجاد یک جامعه انسانی تر پیدا می کند. مسیر دوم به افق تمدنی اشاره دارد که توحید هم به عنوان آموزه عقیدتی و هم آموزه اخلاقی تفسیر می شود. این تراز شما را به بحث های تمدنی می کشاند و می توانید با انسانی که هم دین شما نیست تهاتر کنید.
حجت الاسلام بابایی در مورد اینکه آیا سابقه فهم تمدنی قرآن موجود است یا خیر، بیان کرد: در نگاه تمدنی، فهم تمدنی در خلأ اتفاق می افتد و نمی توانیم از گذشتگان خودمان بگذریم بلکه باید در تراز خودمان آن را به جامعه بکشانیم اما خوانش جدید آن است که ما تمدن را یک وضعیت را نمی دانیم بلکه یک فرآیند می دانیم و واژه تمدن تنها یک اسم نیست چون بر اساس مکان و زمان سنجیده می شود و به همین دلیل نیاز داریم استنتاق های جدید تمدنی را داشته باشیم.
وی خاطرنشان کرد: در هر قرائت و فهم جدید از قرآن، پاسخ جدیدی را پیدا می کنید و به نظرم این یک قاعده وجودی است که جنبه اجتماعی نیز دارد و ترقی معرفتی و اجتماعی در جامعه ایجاد می کند و نقش قرآن در ترقی اجتماعی اینجاست که مشهود می شود.
این عضو هیات علمی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی با ورود به بحث مواجهه تمدن غرب و تمدن اسلامی، درباره اینکه شاخصه های تمدن قرآنی کجا همگرایی و کجا واگرایی دارند، گفت: نقطه شروع بحث تمدن و فهم تمدنی ضرورتاً دوره مدرنیزاسیون در اسلام نیست هر چند کسی که می خواهد در این زمینه بررسی کند، باید به آنچه که در دنیا اتفاق افتاده اشراف داشته باشد. در میراث خودمان نقاط و لحظاتی وجود دارند که فهم و رویکرد تمدنی هستند. در سنت و در میراث فکری خودمان، آثار بزرگان وجود دارد که به عنوان مصادیق تمدنی قابل توجه هستند. البته برای بررسی این موضوع، همچنان باید به ثقل اکبر و ثقل اصغر پایبند بود یعنی همیشه باید قرآن را در سیر مطالعات در نظر بگیریم؛ در مرحله اول مرکز قرآن و در مرحله دوم، شمولیت قرآن باید حفظ شود. همچنین در کنار آن می توانیم به متن های علمی و دینی عالمان ما که معطوف به اندیشه‌های ادبی اسلامی است، مراجعه کنیم نه فقط میراث فکری این بزرگان باید خوانده شود بلکه باید از تجربه زیسته آنها نیز مطلع شویم.
وی تصریح کرد: اگر بخواهیم به تمدن در اصطلاح جدید بپردازیم با چالش ها و رویکردهای جدیدی مواجه می شویم و در این صورت است که باید بتوانیم میراث گذشته را به روز کنیم. باید از آنچه که در جهان امروز در حال رخ دادن است، مطلع باشیم اما آنجایی که قرار است خودمان باشیم باید به قرآن برگردیم و این همان نقطه ای است که شاخص های فهم تمدنی از قرآن را می سازد.
بابایی در مورد در حاشیه بودن قرآن در مباحث دانشگاه و حوزه و راهکاری برای بازگشت به قرآن گفت: اولا تمدن‌ها با کیفیت ساخته می شوند و دوم اینکه ما تمدن پژوهان نمی توانیم از مساله های جهان اسلام شانه خالی کنیم. رویکرد تمدنی در شرایط امروز باید بگوید چرا حال جهان اسلام ناخوش است؛ هنوز تمدن پژوهان، نتوانستند با موضوع خشونت، متن تمدنی تولید کنند و خیلی از مسایل دیگر که برای آنها مرجع و مطلبی تولید نشده است. هویت اندیشه تمدنی رفت و برگشتی است و اساساً اندیشه تمدنی در میدان پا می گیرد نه در چهاردیواری، و ما در رفت و برگشت کتاب به کتاب نمی توانیم اندیشه تمدنی پخت و پز کنیم. فهم تمدنی قرآن و استخراج شاخص های تمدنی، محسور شدن در فضای دانشگاهی و حوزوی را نمی طلبد چراکه باید نیازهای روز و مسایل موجود را درک کنیم تا نسبتی بین مساله ها، معضلات و پاسخی برای آنها برقرار کنیم.
وی در پایان در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه فهم تمدنی قرار است چه گره ای از مشکلات ما باز کند؟ آیا می توان آن را با تدابیر دیپلماتیک مقایسه کرد، گفت: لازم است در پاسخ به این سوال، به مساله امید به مثابه یک استراتژی تمدنی تاکید کنم؛ اساساً تاریخ تمدن ها نشان می دهد که جهش های تمدنی در بدترین شرایط اتفاق می افتد مثل ظهور پیامبر در یک سرزمین جاهلی. تلقی من این است که در خوانش های خودمان باید نقطه های امید، جهش و عزیمت تمدنی را در نظر بگیریم و آنها را آشکارا به یکدیگر بگوییم و به هم تواصی امید داشته باشیم تا خروجی ها هموار شود و کنترل وضعیت برای ما آسان شود.
در بخش معرفی کتاب، مالک شجاعی به مجموعه مطالعات تمدنی اشاره کرد. این مجموعه مطالعات در قالب چهار شماره مجله «نقد و نظر» به بحث الهیات و تمدن می پردازد، در یک کتاب منتشر خواهد شد.
همچنین کتاب «کاوش های نظری در الهیات و تمدن» نوشته حجت الاسلامی حبیب الله بابایی نیز دیگر کتابی بود که در این برنامه معرفی شد.
«ضیافت»محصول گروه فرهنگ و اندیشه شبکه چهار سیما است که در ماه مبارک رمضان،هرشب ساعت 23 از چهارسیما پخش می شود.

انتهای پیام/ن

 

امتیاز شما

نظر شما
کد بالا را وارد کنید:
نظر های بازدیدکنندگان
 

دومین قسمت ویژه برنامه «گوهرشاد» به مناسبت دهه کرامت و با حضور زهرا امینی، از شبکه افق پخش می شود.

هفتمین قسمت ویژه برنامه «گوهرشاد» به مناسبت دهه کرامت و با حضور فهیمه بلباسی، از شبکه افق پخش می شود.

برنامه تلویزیونی «جهان آرا» با موضوع «بررسی مفاسد اقتصادی در لواسان»، دوشنبه 24 تیرماه از شبکه افق پخش می شود.

در روزهای پایانی این هفته با فیلم های سینمایی و تلویزیونی شبکه های سیما همراه باشید.

شبکه آموزش سیما و سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور در راستای مهارت افزایی، تفاهم نامه همکاری امضا کردند.

بازی های تیم ملی والیبال ایران با تیم های لهستان و برزیل (گروه B) در مرحله نهایی لیگ ملت‌‌های والیبال، جمعه 21 و شنبه 22 تیر ماه به صورت زنده از شبکه سه سیما پخش می شود .

جنگ شبانه «شب فیروزه ای» بعد  از سفر به استان های فارس، کرمان، یزد در دهه کرامت به مناسبت ولادت امام رضا (ع) به شهر مشهد مقدس رفت.

در روزهای پایانی هفته با فیلم های سینمایی شبکه های سیما از تلاش برای بازیافتن حافظه یک فرد آسیب دیده در «هویت» تا روایت آخرین روزهای جنگ در یک بیمارستان صحرایی در «روزهای زندگی» همراه باشید.

به مناسبت ولادت با سعادت علی بن موسی الرضا (ع) ویژه برنامه  ای با عنوان «کبوترانه» به صورت زنده از حرم مطهرامام رضا (ع)، امشب ازساعت 23و 30 دقیقه تا 1 بامداد روانه آنتن شبکه سه سیما می شود .    

«40+» برنامه ای است که با هدف مرور خاطرات و یادآوری آداب و سنن خوب گذشته و با اجرای گیتی خامنه و الهه رضایی با بخش های متنوعی روی آنتن شبکه هفت می رود.

سریال های لحظه «گرگ و میش» ، «زوج یا فرد »، «خانه ای در تاریکی» و «شمس العماره» از شبکه جهانی جام جم پخش می شوند.

معاون سیما و معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت درباره نقش آفرینی موثر و ویژه ستاد رسانه ای رونق تولید بحث و تبادل نظر کردند.

فرهنگ عمومی کشور، بیست و یکم تیرماه سالروز قیام مردم مشهد را علیه کشف حجاب، به عنوان روز عفاف و حجاب نا‌مگذاری کرده است. قیام مردم مشهد و واقعه‌ی مسجد گوهرشاد در مقابله با کشف حجاب، مصداق بارز مبارزه با منکری است که در تاریخ این مرز و بوم ثبت و ضبط شده است.

تصویربرداری «در کنار هم ٢» به تهیه کنندگی آرزو ابوحمزه با محوریت موضوع فرزندپروری و مبارزه با اعتیاد از نیمه گذشت.

دومین هفته‌ی فصل جدید «چرخ» با بحث درباره‌ی گاندوها، این تمساح‌های ایرانی به پایان رسید.

 

معاون سیمای رسانه ملی گفت: در حال حاضر 60 سریال در ایستگاه های مختلف تولید داریم که این میزان نسبت به سال 95 هشت  برابر رشد نشان می دهد.

برنامه «کاف گاف» به تهیه کنندگی و کارگردانی آرمین قاسمی برای پخش از این شبکه در مرحله تولید قرار دارد.

جشنوارۀ سینمایی‌های شبکه نهال هرروز ساعت 14 میهمان خانواده‌های ایرانی خواهد بود.

مجموعه نمایشی «گاندو»  به کارگردانی جواد افشار و تهیه کنندگی مجتبی امینی، در ژانر جاسوسی ـ امنیتی تهیه شده است و ماجراهای حیرت انگیز و تکان دهنده ای را روایت می کند.

فصل هفتم مستند مسابقه پرمخاطب «خانه ما» که این بار در شهر ادب و فرهنگ ایران تولید شده است، از پنجشنبه 30 خرداد روی آنتن شبکه نسیم می رود.

افزایش پهنای باند سیگنال ارسالی در Headend، آخرین گام برای HDشدن کامل شبکه نسیم شد.

ویترینی از بهترین فیلم های سینمایی ایران و جهان در جشنواره تابستانی سیما به نمایش در می آید.

ستاد رسانه ای رونق تولید صدا و سیما با رویکردهای تبیینی، آگاهی ‌بخشی، ترویجی، مطالبه‌گری، حمایتی و گفتمان‌سازی موضوع «رونق تولید» تشکیل شده است.

 

نشست خبری مشترک شبکه امید و هیئت فوتبال استان تهران روز چهارشنبه 29 خرداد ساعت 15:30 در محل سالن کنفرانس شبکه امید برگزار شد.

 شبکه نسیم با آغاز فصل تابستان برنامه های مختلفی را روانه آنتن خواهد کرد.

فصل ششم برنامه‌ی تلویزیونی «چرخ» از یکشنبه 9 تیرماه همراه با تغییراتی آغاز خواهد شد.

برنامه «چاپارخانه» با نظارت و برنامه‌ریزی روابط عمومی شبکه امید تهیه می‌شود و تولید آن، گام مهمی در مسیر ارتقای فعالیت‌های این بخش و تعامل بهتر با مخاطبان است.

مرکز پویانمایی صبا برنامه های تولیدی خود را برای نمایش تلویزیونی در فصل تابستان اعلام کرد.

مدیر گروه اجتماعی شبکه پنج سیما گفت: تهیه کننده برنامه «اختیاریه»، خود بنا به دلایلی از ادامه همکاری انصراف داد.

 

مرتضی میرباقری رئیس ستاد رسانه ای رونق تولید سازمان صدا وسیما گفت: با وجود نارسایی ها، قدرت حل مسائل بر مشکلات کشور برتری دارد و مهم این است که بتوانیم آن را به سمت حل مشکلات هدایت کنیم.

نیکی مظفری در برنامه امروز «فرمول یک» درباره مسایل اجتماعی صحبت می کند.

وزارت صنعت، معدن و تجارت و سازمان صدا و سیما تفاهم‌نامه گسترش همکاری ها در خصوص نهضت ساخت داخل امضا کردند.

3 تولید کننده خانم و آقا در برنامه امروز «حرف حساب» از تولیدات خود می گویند.

برنامه «ورزشگاه» امشب (29 تیرماه)  به بررسی وضعیت رشته ورزشی کشتی و انتخابات ریاست فدراسیون کشتی می پردازد.

مستند «السد الجنوب» روایتی از زندگی رزمنده ای عراقی و حمایت او از ایران در برابر رژیم بعث، شنبه 29 تیر از شبکه افق پخش می شود.

برنامه «صبحی دیگر» یکشنبه میزبان رئیس اتحادیه املاک خواهد بود.

آثار پیمان خازنی، آهنگساز، نوازنده تار و موسیقیدان ایرانی در برنامه امشب «نغمه ها» مرور می شود.

برنامه «شفاف» این هفته با موضوع اجرایی شدن طرح کاداستر(کدرهگیری در خرید و فروش املاک و مستغلات)پخش می شود.

" عیسی فرهادی" فرماندار تهران امشب ( شنبه 29 تیرماه) مهمان برنامه «تهران 20» می شود.

سریال «پرده نشین» و «چرخ و فلک» از تولیدات شبکه یک سیما برنده هفتمین جشنواره بین المللی فیلم شهر در بخش سریال و نمایش خانگی شدند.

گزارش روزانه از برگزاری هفتمین جشنواره بین المللی فیلم شهر در شبکه یک پخش می شود.

محمدرضا نادری از خاطرات خود در ایام دفاع مقدس می گوید .

برنامه «کنکاش» 29 تیر ماه با موضوع (گام دوم ایران در کاهش تعهدات در پی نقض برجام توسط امریکا و اروپا) از آنتن شبکه جهانی جام جم پخش می شود .

برنامه «سیمای خانواده» امروز میزبان دکتر "سید ضیاء الدین مظهری"، کارشناس تغذیه، است که درباره گرمازدگی صحبت می کند.

تمامی حقوق این وب سایت به معاونت سیما تعلق دارد